Vẫn biết rằng sống – chết là lẽ hiển nhiên, mà sao lòng vẫn không tránh khỏi những day dứt cồn cào: Bỗng nhiên một ngày, một người nào đó biến mất khỏi cuộc đời ta, không bao giờ ta còn trông thấy họ nữa!!
Bây giờ thì tôi đã hiểu được như thế, nhưng cách đây 20 năm (nói chính xác là 19 năm), trí óc non nớt của một con bé 7 tuổi là tôi hồi ấy làm sao hiểu được đến thế. Chiều hôm ấy, khoảng tầm 3-4 giờ, lúc ấy mẹ đang gội đầu cho ba chị em tôi, thì một người bà con hớt hải chạy đến báo tin Bác Đ. vừa mất, mẹ vội xối nước cho chúng tôi, rồi bỏ mặc chúng tôi tự chải đầu mặc quần áo, mẹ chạy vội sang nhà bác ấy (cách nhà chúng tôi khoảng 50m). Tối hôm ấy, mẹ dắt chúng tôi đến nhìn mặt bác ấy lần cuối trước khi người ta bỏ bác vào quan tài và đóng kín mãi mãi, mãi mãi, không bao giờ và không ai còn có thể trông thấy bác ấy một lần nào nữa…
Bác Đ là mẹ đỡ đầu của em gái tôi. Một người phụ nữ vô vàn nhân hậu. Lúc bác mất trông bác còn trẻ lắm, và rất đẹp – một nét đẹp đôn hậu với chiếc khăn quấn tóc quanh đầu như các cô các bà trong các vở chèo. Ngày ấy nhà tôi nghèo, nhà bác thì có phần đỡ hơn một chút bởi các con bác đều đã lớn và đi làm, không nheo nhóc như mẹ tôi, bởi thế bác rất thương chúng tôi, nhất là tôi và hai đứa em vì chúng tôi là những đứa nhỏ nhất. Tuy còn nhỏ và nhà nghèo, nhưng ba mẹ đã sớm dạy chúng tôi biết từ chối với những thứ quà người khác cho dù rất thích. Bác biết thế, nên những khi bác mua quần áo mới cho chúng tôi, bác thường phải bảo: “quần áo này là mẹ chúng mày mua đấy, bác mới ghé qua chợ, mẹ chúng mày gửi bác đem về đấy”. Thế thì chúng tôi mới chịu nhận. Những buổi trưa mùa hè, bác thường dắt chúng tôi sang nhà bác. Nhà bác có cái hồ nước xây thật to (có lẽ không to lắm, nhưng ngày ấy tôi còn bé quá nên thấy nó rất rộng lớn), tất cả các anh chị em chúng tôi đều xuống hồ ấy lội bì bõm cho mát… Thỉnh thoảng vào buổi trưa, canh lúc mẹ tôi vừa đi chợ về, bác lại sang, nói là xin miếng trầu để ăn, rồi bác và mẹ ngồi nói chuyện hàng mấy tiếng đồng hồ, vừa nói chuyện vừa quạt cho chị em tôi ngủ…
Những ngày ấy đã qua rồi, xa lắm rồi…!!! Gió đã thổi nó đi tận đâu tôi không biết nữa…
Từ hôm bác mất cho đến ngày đưa bác ra nghĩa trang, tôi không hề khóc. Tôi đã biết chết là gì đâu mà! Chỉ sau đó ít hôm, những buổi trưa không thấy bác đến nữa, giật mình nhớ đến hôm đám tang người ta bảo “bác chết rồi”, mới thấy buồn bã mất mát. Mãi sau đó, nghĩ đến bác lúc nào là tôi lại khóc lúc ấy.
Đến bây giờ ngồi viết những dòng này, mà vẫn thấy nước mắt lăn dài xuống má…
20 năm sau đó, tôi không đưa tiễn một người thân họ hàng nào ra tận nghĩa trang nữa, cho đến hôm nay. Người bác hôm nay mất do tuổi già, chỗ bác nằm tình cờ sao lại là hàng xóm sát bên của bác Đ mà tôi đã đưa tiễn ra nghĩa trang này 20 năm về trước. Bao nhiêu kỷ niệm vì thế mà sống dậy.
“Cuộc đời chung cuộc thế nào? Ngày tháng đếm được mấy mươi?!”
